De juiste verpleegkundige
op het juiste moment

Personeelskosten zijn de grootste kostenpost voor ziekenhuizen: ruim de helft van alle kosten zijn personeelskosten. Verpleegkundigen nemen een kleine 30% van deze personeelskosten voor hun rekening. De inzet van verpleegkundigen is altijd een grote uitdaging. Enerzijds is het inzetten van teveel verpleegkundigen, overcapaciteit, erg duur. Anderzijds komt bij ondercapaciteit de kwaliteit van zorg in het geding en zijn de patiënten minder tevreden. In dit artikel licht ik toe hoe je de balans tussen de zorgvraag van patiënten en de inzet van verpleegkundigen kunt optimaliseren.

Om goed geïnformeerd beslissingen te kunnen nemen omtrent de inzet van verpleegkundigen, moet de vraag en het aanbod gekwantificeerd worden. Hiertoe heb ik in samenwerking met de Neonatale Intensive Care Unit (NICU) van het Radboudumc een methodiek ontwikkeld waarbij de zorgvraag en de verpleegkundige inzet uitgedrukt worden in uren.

Kwantificeren van zorgvraag en verpleegkundige inzet

Op de NICU is de zorgvraag per patiënt ten eerste afhankelijk van de zorgzwaarte, de complexiteit van patiënten. Daarnaast wordt de zorgvraag bepaald door het type dienst. De zorg voor een pasgeborene is overdag intensiever, aangezien visites, multidisciplinaire overleggen en gesprekken met ouders vaak overdag plaatsvinden. De verpleegkundige inzet, het aantal uren dat een verpleegkundige beschikbaar is per dienst, hangt samen met het opleidingsniveau van de verpleegkundige. De diversiteit van complexiteit van patiënten vraagt soms een bepaald opleidingsniveau. Ten slotte zijn ook de extra taken die een verpleegkundige heeft van invloed op de verpleegkundige inzet. Bijvoorbeeld de begeleiding van een verpleegkundige in opleiding; dit kost tijd en zorgt er dus voor dat een verpleegkundige minder uren beschikbaar is om zorg te bieden.

De juiste verpleegkundige op het juiste moment

In het Radboudumc hebben we gedurende twee maanden de zorgvraag en verpleegkundige inzet in uren bijgehouden. Daarnaast gaven de verpleegkundigen na elke dienst gezamenlijk antwoord op de vraag: in hoeverre waren de zorgvraag en de verpleegkundige inzet tijdens deze dienst in balans? Op basis van de resultaten is de juiste balans tussen vraag en aanbod bepaald. Dit was het uitgangspunt voor een tool die de teamleiders ondersteunt bij het onderbouwd beantwoorden van vragen als ‘moeten we de verpleegkundige inzet opschalen om voldoende capaciteit te hebben (om een nieuw patiënt op te nemen)?’ en ‘moeten we een zieke verpleegkundige vervangen?’.

Betere stuurinformatie

Door inzicht te bieden in de impact van beslissingen rondom de zorgvraag en verpleegkundige inzet kunnen objectieve beslissingen gemaakt worden over het wel of niet opnemen van nieuwe patiënten. Daarnaast stimuleert de tool om in overleg met medische collega’s meer dan één dienst vooruit te kijken. Op deze manier wordt de capaciteit van zowel bedden als verpleegkundigen optimaal benut.

"Door de zorgvraag en verpleegkundige inzet te kwantificeren heb ik heldere stuurinformatie en dus meer grip en kennis om mijn capaciteit optimaal te benutten"

Herman Hendriks - Verpleegkundig manager Kindergeneeskunde/Neonatologie/Polikliniek voor Kinderen en Jeugdigen in het Radboudumc

Radboudumc heeft als doel om de tool op korte termijn door te ontwikkelen zodat deze op de NICU, en mogelijk later op andere afdelingen, dagelijks gebruikt kan worden.

In mijn volgende column pleit ik voor het continu kwantificeren van zorgvraag en verpleegkundige inzet, om zo ook op langere termijn de zorgvraag te voorspellen.

Meer lezen over zorglogistiek? Lees ook het artikel 'zorglogistiek begint met kwaliteit'


Meer weten over het afstemmen van de zorgvraag en de verpleegkundige inzet?
Neem gerust contact met me op!

Mirjam Peters
Consultant

Zorglogistiek begint met kwaliteit

Steeds meer ziekenhuizen zijn zich bewust van het belang van een goede afstemming van vraag en aanbod. Met goede zorglogistiek en capaciteitsmanagement kan op het juiste moment de juiste zorg aan patiënten worden geboden. Daarnaast wordt over- en ondercapaciteit voorkomen, waarmee ook een gedegen financiële huishouding is geborgd. “En kwaliteit van zorg!”, haast Marieke Roelink, consultant bij Performation, zich te zeggen.

Lees verder

Nederland loopt warm voor Value Based Health Care

Een ‘deep dive’ in de relevante zorgvragen van vandaag de dag. Zo werden de ruim 330 bezoekers van het Performation Event 2017 bij aanvang van het symposium opgewarmd voor hetgeen in ochtend- en middagprogramma volgen zou.

Lees verder

Portfolioanalyse en strategievorming: kiezen of delen

Menig ziekenhuis ziet zich voor de uitdaging gesteld de stijgende zorgkosten te beteugelen. Bezuinigen is een beproefd medicijn. Maar een dat hooguit voor de korte termijn werkt, meent Kris Peeters. Wie op zoek is naar een structurele, toekomstbestendige oplossing, gaat volgens de consultant van Performation aan de slag met portfolioanalyse. Een kwestie van kiezen of delen.

Lees verder